IPBES 2026: Biodiversiteitsverlies is een systeemrisico voor economie en samenleving 

Het nieuwe rapport van het Intergouvernementeel Platform voor Biodiversiteit en Ecosysteemdiensten (IPBES), biedt een breed instrumentarium voor het meten van bedrijfsimpact en natuurafhankelijkheid. De meest recente uitgave, een samenvatting voor beleidsmakers, laat geen ruimte voor twijfel over de impact en afhankelijkheid van bedrijven van biodiversiteit. 

Headerfoto: Ewout van Galen, voorzitter van de Groene11, opent de het nieuwjaarsevent © Groene11/Ramon Baasdam

Biodiversiteitsverlies vormt een kritiek systeemrisico voor economie, financiële stabiliteit en menselijk welzijn. Vrijwel alle bedrijven zijn afhankelijk van biodiversiteit, dan wel direct of via hun waardeketen en hebben tegelijkertijd impact op natuur en ecosysteemdiensten. Biodiversiteit is dus geen dossier naast de economie, maar een structurele voorwaarde voor economische stabiliteit en welvaart. 

Dit rapport, wat is goedgekeurd door overheidsvertegenwoordigers van meer dan 150 landen, biedt een lijst praktisch toepasbare methoden en meer dan 100 concrete acties voor bedrijven, financiële instellingen, overheden en maatschappelijke actoren om de natuurcrisis aan te pakken. 

Breed scala aan methoden voor bedrijven

Volgens het rapport is er inmiddels een breed scala aan methoden, kennis en data beschikbaar om de impact van bedrijven op biodiversiteit én hun afhankelijkheid van natuur in kaart te brengen. Deze instrumenten kunnen nu al worden ingezet om strategische keuzes te onderbouwen en concrete actie te ondernemen. 

Table SPM.2: Actions that businesses can take now to address their impacts and dependencies.

Huidige prikkels houden verlies in stand

Volgens het IPBES sluiten de huidige economische en financiële randvoorwaarden onvoldoende aan bij de doelen voor natuurherstel. Wereldwijd ging in 2023 circa 7,3 biljoen dollar naar financiële stromen met een directe negatieve impact op natuur, terwijl slechts 220 miljard dollar werd geïnvesteerd in natuurpositieve activiteiten. 

Zolang schadelijke subsidies blijven bestaan en biodiversiteitsverlies niet wordt geïnternaliseerd in besluitvorming, blijft de dagelijkse gang van zaken dominant. Dat ondermijnt ook de uitvoering van afspraken binnen het Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework en de Europese Natuurherstelverordening. 

Oproep aan Nederlandse beleidsmakers 

Nederland heeft een hoge ecologische voetafdruk en sterke internationale handels- en financiële positie. Consistent en ambitieus beleid is dan ook cruciaal is. In lijn met het rapport en eerdere berichtgeving vanuit UICN NL, verwachten we dat Nederlandse beleidsmakers duidelijke doelen stellen, concrete maatregelen treffen en voldoende financiële middelen beschikbaar maken voor effectief natuur- en biodiversiteitsherstel in ons land.