Moord op natuurbeschermer bij Edwardmeer in DR Congo

IUCN NL is bedroefd over de dood van Mandefu Mupanza Leonard Kenyata, die op 19 juni gedood is door Mai-Mai rebellen tijdens zijn patrouille bij het Edwardmeer in de Democratische Republiek Congo. Kenyata trad op tegen illegale visserij in zijn strijd voor het behoud van natuurlijke hulpbronnen.

Headerfoto: Vissersboten in de buurt van Lake Edward in DRC © Jan-Joseph Stock

Kenyata maakte onderdeel uit van het legale visserscollectief van Nyakakoma. Samen met andere natuurbeschermers zette hij zich op persoonlijke titel in voor het behoud van de natuurlijke hulpbronnen in en om het Edwardmeer. 

‘Hij was de broer van één van onze partners,’ vertelt Tina Lain, senior expert environmental justice bij IUCN NL. ‘Sinds 2010 zette Kenyata in voor de rechten van legale vissers en maakte hij zich hard tegen illegale activiteiten in en om het meer.’

Reeks bedreigingen

Zijn strijd voor natuurbehoud leverde hem een reeks bedreigingen op, zowel van clandestiene vissers als van de Mai-Mai die grof geld verdienen aan het verstrekken van “bescherming” aan illegale vissers. ‘Als een burgerwacht zoals Kenyata tijdens een patrouille beslag legt op bijvoorbeeld verboden motoren van vissersboten, voelen de illegale vissers zich niet beschermd,’ legt Lain uit.

Geplunderd en in brand gestoken

Tot tweemaal toe is Kenyata’s huis geplunderd en in brand gestoken en ook zijn vissersboot is tweemaal gestolen en vernietigd. ‘Ondanks deze bedreigingen bleef Kenyata trouw aan zijn doel. Hij heeft zich tot aan zijn dood ingezet voor natuurbescherming,’ vertelt Lain.

Oneerlijke strijd

Lain benadrukt dat de strijd die Kenyata voerde een oneerlijke strijd is: ‘Je hoeft geen wapen te dragen of parkwachter te zijn om het doelwit van de Mai-Mai te worden. Eerlijke individuen, die proberen de rechtstaat te beschermen, worden slachtoffer van dit soort praktijken.’

Held van het Edwardmeer

Kenyata is door de verschillende vissersautoriteiten postuum uitgeroepen tot ‘Héros du Lac Édouard’ (Held van het Edwardmeer) voor zijn inzet tegen illegale activiteiten. ‘Mensen als Kenyata zijn zich bewust van de enorme risico’s die ze lopen. Toch zien ze geen andere optie dan zich inzetten voor natuurbehoud, ook al moeten ze het met de dood bekopen.’

Kenyata laat een weduwe en 11 kinderen achter.